گفتار چهارم : اندازه‌سنج‌هاى متداول در پزشكى ايرانى اثولوس : يك‌ششم مثقال . معادل 75799 / 0 گرم . انگشت : به عربى اصبع . مقياس طول . و منظور عرض يك انگشت عادى است . در مقدار طول اين مقياس اختلاف زياد است ؛ به حسب اينكه بعضى ذراع را يك انگشت ، بعضى 32 انگشت ، و بعضى 48 انگشت دانسته‌اند . فىالجمله ، يك انگشت را از 05531 / 2 سانتىمتر تا 15833 / 3 سانتىمتر دانسته‌اند اوقيه : هفت و نيم مثقال . معادل 10969 / 34 گرم . بنادق : جمع بندقه . بندقه : 1 مثقال . معادل 547958 / 4 گرم . پارچه : قطعه‌اى تقريبا به اندازه يك كف دست . توله : 12 ماشه . از قرن دهم هجرى قمرى تا قرن دوازدهم معادل 0504 / 12 گرم . جوزه : 7 مثقال . معادل 83571 / 31 گرم . حبّه : يك و نيم شعيره . معادل 09475 / 0 گرم . دام : 12 ماشه . معادل 0504 / 12 گرم . دام يخته : 18 ماشه . و بعضى 21 ماشه دانسته‌اند . دانك ، دانق ، دانگ : يك‌ششم درهم . معادل 5306 / 0 گرم . درخم : 1 مثقال . معادل 547958 / 4 گرم . درهم ، درم : هفت‌دهم مثقال . معادل 183571 / 3 گرم . ذراع : واحد طول . به اندازه فاصله بين سر انگشتان تا آرنج . معادل 327477 / 49 سانتىمتر . ذرع : واحد طول ، به معنى گز . معادل 104 سانتىمتر .